14 Mayıs 2019 / Salı

Otomobil tarihinde bir gezinti

Otomobil tarihinde bir gezinti

Siyasi iktidar tarafından oldu oluyor, bitti bitiyor, yollarda diye her seçim döneminde dile getirdiği otomobil konusunda tarihte bir gezinti yapalım. Unutmadan, bu yazının birçok yerinde alıntılar okuyacaksınız.

 

Otomobilin tarihsel geçmişi buharlı motorlar ile başlıyor. İlk yapılan otomobil  buhar enerjisi ile çalışıyordu. Buhar enerjisinden elektrik elde edilmesi ve pilin geliştirilmesi ile ilk elektrikli otomobiller yollarda görülmeye başladı.

“Elektrikli otomobillerin tarihine göz attığımızda ilk öne çıkan kayıt 1800 yılında Volta’nın primer hücre ve bataryayı geliştirmesi oluyor. İlk yola çıkan elektrikli araçlara ait ise iki tarih aralığı bulunmakta ilki 1834 – 1836 yılları arası ki bu tarih aralığında ilk olarak 1835 yılında Hollanda’da Profesör Stratingh’in bir model araba ürettiğinden ve ikinci olarak 1834 – 1836 tarih aralığında ABD’de Thomas Davenport’un primer bataryalı ilk elektrikli yol aracının uygulamasını yaptığı belirtilmektedir. Gustove Trouve isimli bir Fransız tarafından 1881 yılında üretilen, 3 tekerlekli ve 0,1 bg’lik, araç ve sürücüsünün toplam ağırlığı 160 kg’dı. 1883 yılında 2 İngiliz profesör’ün yaptığı elektrikli otomobil saatte 15 km hız yapabilirken menzili 16 km idi. Bu araç hız ve menzil yetersizlikleri yüzünden at arabası kullanıcısı yoğun pazarda kendine yer bulamamıştı. Bu dikkate değer bulunmayış 1894 yılında yapılan Paris – Rouen yarışında 1135 kmlik mesafenin 48 saat 53 dakikada yani ortalama 23,3 km/sa hızla katedilmesi ile son buldu.

Yine 1990’lara kadar olan dönemde elektrikli otomobillerin tarihine dair anahtar olaylar yada dönüm noktaları aşağıdaki tabloda verilmektedir.

Tarih

Olay

1800

Volta Primer hücre ve bataryayı geliştirdi.

1821

Faraday elektrik motorun temel prensibini ortaya koydu.

1834

Davenport primer bataryalı ilk elektrikli yol aracının uygulamasını yaptı.

1859

Plante sekonder hücre ve bataryayı geliştirdi.

1869

Gramme 1 bg’den daha güçlü ilk DC elektrik motorunu yaptı.

1881

Trouve sekonder bataryalı ilk elektrikli aracı yaptı.

1885

Benz ilk İçten Yanmalı Motorlu aracın uygulamasını gerçekleştirdi.

1899

Jenatzy saatte 105,9 km ile dünya hız rekorunu kırdı ve bu rekoru 3 yıl elinde tuttu.

1900

Eşit sayıdaki buharlı, elektrikli ve benzinli araçlar birbiriyle yarıştı.

1900 – 1912

Elektrikli Otomobillerin altın dönemi yaşandı.

1921 – 1960

Benzin motorlu araçlar tamamen yaygınlaşırken Elektrikli arabalar yok oldu.

1960 – 1990

Elektrikli Otomobiller az sayıda da olsa tekrar görülmeye başladı.

1990

Yeni batarya teknolojileri ile artan sayıda elektrikli araç görülmeye başladı.

[Bu tablonun orjinali Michael H. Westbrook’un “The Electric car” kitabında yer almaktayken Türkçe çevirisi TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Enerji Sistemleri ve Çevre Araştırma Enstitüsü tarafından hazırlanan ve Otomotiv sanayii Derneği (OSD) tarafından desteklenen ve 2003 yılında yayınlanan “Elektrikli Araçlar” kitabında bulunmaktadır.]

Enerji kaynaklarına göre ABD araç satış istatistiklerine dair ulaşılan kayıtlar elektrikli araçların çıkış tarihindeki mücadeleyi gözler önüne seriyor.

Tarih

Elektrikli

Benzinli

Buharlı

1899

1575

936

1681

1904

1495

18699

1568

1909

3826

120393

2374

1914

4669

564385

1924

391

3185490

[“Automotive Electricity” Kitabından alınmıştır.] [* Biz savaşırken adamlar istatistik tutuyormuş.]

ABD’de o zamanlarda yol ağı oldukça kısa olduğu için Elektrikli otomobillerin menzilleri çok fazla sorun teşkil etmezken Avrupa’da yol ağı uzunluğu içten yanmalı motorların ön plana çıkmasını ve tercih edilmesini sağladı. (Şarj İstasyonu şebekesinin yaygınlığı – yol ağı uzunluğu anolojisi kurulabilir mi acaba?)”

Yazan: Elyase İSKENDER   Kaynak:www.elektrikliotomobiller.org

Yaptığım alıntıdan da anlaşılacağı üzere bugün yeniden keşfetmeye başladığımız elektrikli otomobiller aslında 1800 lü yılların sonlarında ilk prototipleri ile insanlığın karşısına çıktılar.1914 yılına kadar da dünya yollarında egemenliklerini sürdürdüler. Ancak bu üstünlük fosil yakıtlar ve onunla çalışan içten yanmalı motorlar otomobillerde uygulanmaya başlayınca bitti.

Zira, elektrikli otomobillerin menzilleri çok kısaydı ve yeniden şarj edilmeleri çok uzun zaman alıyordu. Fosil yakıtla çalışan otomobiller, daha küçük alanda depolanan enerjileri ile daha uzun mesafeler kat edebiliyorlardı.

Ancak yeni nesil otomobiller, elektrikli otomobillerden daha fazla teknik donanıma sahiptiler. Bu yüzden de maliyetleri ve yapım süreleri daha uzundu.

 

Modern motor tarihi Otto ile başladı!

(alıntı: www.habertekno.com)

“1877’de Nikolaus Otto ismini duyuyoruz. Otto, başarılı bir şekilde petrol ile çalışan içten yanmalı motoru ve bugünde modern içten yanmalı motorlara öncülük eden bu motoru icat eden Alman mühendistir.

Bu motorun çalışma prensibi, sabit bir motor ve bu motorda bulunan bir silindir içerisinde aşağı-yukarı hareket eden bir silindire dayanır. Otto Çevrimi 4 temel çalışma ilkesine sahiptir bunlar:

Emme Zamanı: Piston silindir içerisinde üst ölü noktadan alt ölü noktaya doğru hareket eder ve silindir içerisini, emme supaplarının da açılması ile hava ile doldurur.

Sıkıştırma Zamanı: Silindir içerisine dolan havayı da iterek, piston üst ölü noktaya doğru hareket eder ve havayı sıkıştırır.

İş Zamanı: Sıkıştırılan hava yüksek bir basınca ulaşır ve bu evrede bujilerden çıkan kıvılcım ile ateşleme işlemi yapılır. İş gerçekleşir ve piston aşağı hareket eder.

Egzoz Zamanı: Aşağıda bulunan piston, silindir içerisine dolan kirli hava-yakıt karışımını yani egzozu, üst ölü noktaya hareket ederek egzoz supaplarınında açılması ile silindir içerisinden dışarıya atar”

Nikolaus Otto’nun tasarladığı motor ile otomobil sektörü çok yeni ufaklara adım atıyordu. Otto’nun ardından Rudolf Diesel bugün “diesel” dediğimiz motorları ortaya çıkardı.

FORD ile başlayan seri üretim

1914 yılı öncelikle otomobil ve sonrasında da diğer üretim sektörlerde çığır açan yıl olmuştur. Ford Motor Company Ford T serisi ile “seri üretim” modelini geliştirdi.

Henry Ford “modeli tasarlamaya başladığı ilk zamanda hedeflerini "en iyi malzemeyle, en iyi mühendisleri kullanarak büyük topluluklar için bir araba inşa edeceğim. Aile için yeterince büyük, çıkardığı masraflar için yeterince küçük bir araba olacak" ve " geleceğin arabası halkın arabası olmalıdır. At arabası ve bir at temin edebilecek güçte olan herkesin sahip olabileceği araba olmalıdır" şeklinde açıklamıştır. Çünkü bu dönemde araba üretim masraflarının yüksek olması nedeniyle arabaya sadece belli bir gelirin üzerindekiler ulaşabiliyorlardı. Henry Ford yukarda açıkladığı hedeflerle pahalı araba algısını yıkarak bütün dünyaya hitap eden halkın arabasını oluşturmaya başlamıştır”  

1908-1914 yılları arasında üretilen Ford Model t arabaları Sınıflarına göre 850-1100 dolar arasında satışa sunulmuştur. 1914 yılından itibaren fiyatlar kademeli olarak düşmüş ve araba herkesin alabileceği miktar olan 260 dolar seviyesine kadar inmiştir.

Kaynak : https://seyler.eksisozluk.com/dunyanin-ilk-seri-uretim-otomobili-ford-model-tye-dair-ilginc-bilgiler

Kuşkusuz ki, fosil yakıtlı  otomobillerin gelişiminde petrol endüstrisinin itici güç olduğunu bir kenara not etmek gerekiyor.

Bunca geçen yılda otomobil konusunda meydana gelen değişimler olmasına rağmen temel prensipler hiç değişmedi. İlk günden bugüne kadar geçen zaman diliminde çok farklı denemeler yapıldı. Bir çoğu proje raflarında yerlerini aldı. Her defasında fosil yakıtlı, klasik otomobil anlayışı galip geldi. Bu süreçte, zamanın çok ötesinde çalışmalar yapıldı.

“Dünyanın ilk uçan otomobili “Aerocar” 63 yıl önce üretilmiş ve 500 adet sipariş almasına rağmen hala seri üretime geçilemedi. Saatte azami 176 kilometre hız yapabiliyor. Kanat uzunluğu 9.2 metre olan Aerocar karada saatte 96 kilometre hız yapabiliyor. Fiyatının ise 1.3 milyon dolar olduğu söyleniyor.

Aerocar’ın 63 yaşında olması onun yaşlandığını gösteriyor yerini başka otomobillere bırakma zamanı gelmiş. Aerocar’ın yerini almaya hazır araç Transition. Transition gerçeğe en yakın uçan araba tasarımı.

Massachusetts eyaletinde kullanımı onaylanan “uçan araba” bütün motorlu taşıt ve uçak güvenlik standartlarını başarıyla geçti. Seri üretime hazır “The Transition” modeli, Federal Havacılık Dairesi’nin (Federal Aviation Administration) gerekli kıldığı 75 uçuş testini tamamlandıktan bir yıl sonra piyasaya sürülecek. Terrafugia şirketinin şimdiden 10 bin dolar olan rezervasyon mevduatını ödemiş 100 müşterisi var.

Kaynak: https://www.elektrikport.com/universite/otomobil-seruveni/4396#ad-image-0

Otomobilin kronolojik gelişimine bir göz atacak olursak, bugün yeni dediğimiz bazı kavramların aslında üçyüz yıl öncesinden öngörüldüğü karşımıza çıkıyor.

1670’ler – Sözcük anlamına uygun olarak kendi kendine hareket eden ilk araç büyük olasılıkla 1679-1681 yılları arasında Pekin’de Cizvit misyoner Ferdinand Verbiest tarafından Çin imparatoru için bir oyuncak olarak yapılan küçük buharlı araçtır.

1680 – Çalışabilen ancak kullanışlı olmayan ilk içten yanmalı motor 1680 yılında Hollandalı Christiaan Huygens’in yaptığı barutun yanması ile çalışan pistonlu makine oldu. Kapalı bir silindir içinde patlayan barut kayabilen bir pistona etki ederek pistonun hareket etmesini sağlamaktaydı.

1698 – İngiliz Thomas Savery ilk buharlı makineyi yaptı

1769 – İngiliz James Watt uzun süreli çalışan buharlı makineyi yaptı

1769 – Kendi kendine hareket hareket eden ilk araç Fardier Fransız mühendis ve topçu yüzbaşı Fardier Nicolas Joseph Cugnot (1725-1804) tarafından yapıldı.

1787 – Oliver Evans Amerika’da yolcu taşıyan araç yapmıştır.

1801 – İngiltere’de Richard Trevithick buharlı otomobil yaptı.

1824 – İçten yanmalı motorların, özellikle dizel motorlarının temel ilkeleri, genç bir Fransız mühendisi Sadi Carnot tarafından ortaya atıldı

1830 – 15–20 km/h hızla giden buharla çalışan 14 yolcu taşıyabilen yolcu otobüsleri imal edildi.

1860 – İngiliz Parlementosu bütün arabaların iki sürücüsü ve önünde gündüz kırmızı bayrak gece kırmızı fener bulunmasını şart koşan kanun çıkardı. Bu kanun motor gelişim hızını biraz durdurdu. 1896 yılında bu yasa kaldırıldı.

1860 – Hava gazı ile çalışan ticari bakımdan elverişli ilk motor Belçikalı mühendis Jean Joseph Etienne Lenoir ( 1822-1901 ) tarafından yapılmıştır.

1862 – Fransız mühendisi Alphonse Eugène Beau de Rochas (1815-1893) 4 zamanlı çevrimin esaslarını ortaya koydu.

1867 – Alman mühendisler Nicolaus August Otto (1832-1891) ve Eugen Langen (1833-1895), Rochas’ın bulduğu prensipleri pratiğe çevirerek dört zamanlı çevrime sahip motoru yaptılar.

1876 – Nicolaus August Otto, ilk dört zamanlı gaz motorunu üretti.

1877 – Otto yaptığı motorun patentini Amerika’dan aldı.

1878 – İngiliz mühendisi Dugal Clerk iki zaman esasına göre çalışan ilk motoru yaptı.

1880 – Amerika’da George Brayton benzin yakıtlı motor yaptı.

1885 – Benzinle çalışan içten yanmalı motora sahip ilk otomobil Alman mühendis Karl Benz tarafından yapıldı

1889 – Viyanalı Siegfried Marcus (1831-1898) geliştirdiği motorla viyana sokaklarında 12 km hızla gezerken halkın panik yaşamasına sebep olmuş birkaç kaza yapmıştır. 17 suçtan mahkemeye verilen Marcus keşif yapmayı bıraktı.

1890 – Herbert Akroyd Stuart, bir kaza sonucu kızgın bir yere değen gaz yağının hava ile karışarak yandığını gördü. Bu olaydan etkilenerek yaptığı deneylerle motorunu geliştirdi ve patentini aldı. Motorunda yakıt emilen ve hafifçe sıkıştırılan hava içerisine bir memeden gönderilerek patlayıcı ve yanıcı bir karışım oluşturulmaktaydı. Bu karışımın yanabilmesi için cidarları yüksek derecede ısıtılan ve buharlaştırıcı adı verilen bir ön yanma odası vardır. Ana yanma odasına bir kanalla birleştirilen bu oda ilk hareket için dışarıdan alevle ısıtılmaktadır. Bu motorda havanın ısısının sıkıştırma oranıyla arttığı düşünülmediğinden verim düşük olmuştur.

1890 – Bir Alman mühendis olan Capitaine, Akroyd’un motoruna benzeyen bir motorun patentini aldı. Bu motorlar yarım dizel (kızgın kafalı) motorların esasını oluşturdu.

1890 – İlk otomobillerin çoğu, dişlileri olmadığı için yokuş çıkamıyor, önce durup sonra geriye doğru inmeye başlıyordu. 1893’da yapılan Benz Victoria marka arabada bir deri kayışı küçük bir kasnağa bindiren bir kol kullanılmıştı. Bu düzenek tekerleklerin daha yavaş dönmesini ve yüksek manivela gücünün arabayı yokuş yukarı tırmandırmasını sağlıyordu. Zincir çekişli velo tipi araçtada bu şekilde üç ileri bir geri kasnağı vardı. Çekişin kolaylıkla arka tekerleklere iletilmesi için motor her zaman arkaya ya da sürücünün altına konuyordu.

1892-1897 – Münih yüksek teknik okulu mühendislerinden Rudolf Diesel dizel motoru yaptı ve geliştirdi.

1893 – Amerika’nın ilk başarılı otomobili “Duryea”, J. Frank ve Charles Edgar Duryea tarafından yapılmıştır.

1894 – İlk resmi otomobil yarışı düzenlenmiştir

1898 – Fransa Otomobil Kulübü (AFC) Paris’teki Les Tuileries’nin güneşli bahçelerinde ilk otomobil fuarını organize etmiştir.

1902 – İstenildiğinde benzinli istenildiğinde elektrik motoruyla ilerleyebilen ilk aracı 27 yaşındayken Ferdinand Porsche yapmıştır. 1902 yılında “Mixte-Wagen” adını verdiği aracı tanıtmıştır. Viyanalı bir fayton üreticisi olan Ludwig Lohner ile birlikte çalışan Porsche 4 silindirli bir Daimler motoruna aküler, bir jeneratör ve elektrik motorları ekledi. Bu haliyle Mixte benzinli motor stop edildiğinde bile akülerin çalıştırdığı elektrikli motorla ilerlemeye devam edilebiliyordu.

1903 – Fransız Gustave Liebau ilk emniyet kemerini tasarladı ve patentini aldı

1904 – Kısa adı FIA olan Uluslararası Otomobil Federasyonu kuruldu

1905 – İsveçli mühendis Alfred Büchi egzoz gazlarından yararlanarak çalışan bir türbin vasıtasıyla dört silindirli bir motora aşırı hava yüklemeyi başardı.

1905 – İlk 4WS ve 4WD sistemi Latil marka traktöre uygulandı

1905 – İlk tampon takılan araç İngiltere’nin Kilburn kentindeki Simms Manufacturing Co. tesislerinde üretilen 20 HP gücündeki Simms-Welback marka araçtır. Aynı yıl tamponun patentinin F. R. Simms tarafından alınmasına karşın aslında bu fikir yeni değildi 1897 yılında Moravya’daki İmperial Nesseldorf vagon fabrikasında yapılan çek malı Prasident marka otomobilin önüne tampon konmuş ancak Viyana yakınlarında yapılan denemelerde ilk 10 milden sonra tampon düştüğü için bir daha takılmamıştır

1908 – ABD’li Henry Ford T modeli adındaki ilk seri üretim otomobili yaptı. İlk üretim bandı fikrinin de babası olan Ford 1913 de günde 1000 araba üretebiliyordu.

1918 – İngiltere’de “ Royal aırcraft establishment “ fabrikaları mekanik püskürtmeli dizel yakıt sistemini geliştirdi. Böylece yüksek devirli dizel motorları oluşturularak hafif taşıtlarda kullanılmasına zemin hazırlandı.

1919 – Avrupa’nın ilk seri üretim otomobili Type A Citroën tarafından piyasaya verildi. Citroen aynı yıl dünyada ilk organize satış sonrası hizmetleri yapılandırdı.

1920 – Voisin firması hidrolik olarak çalışan ABS’nin atası üzerine çalışmalar yaptı. “Frenlemede tekerlekleri kitlemesini önleyici donanımı” tanımıyla da Almanya’da 671925 nosuyla ilk patentini aldı.

1924 – Citroën dünyanın ilk çelik karasörlü otomobili B10’u üretti.

1924 – MAN’ın ürettiği bir kamyon direk enjeksiyonlu dizel bir motoru kullanan ilk vasıta oluyordu.

1934 – Citroën seri olarak önden çekişli araç üretmeye başladı.

1938 – Citroën Hidropnömatik süspansiyon sistemini icat etti.

1938 – İsviçreli kamyon üreticisi Saurer ilk turbo motorlu kamyonu üretti.

1938 – Klima’yı standart olarak kullanıma sunan ilk marka Studebaker Commander’dir.

1938 – GM tasarımcısı Harley Earl ilk elektrikli cam sistemini Buick y’ye monte etti.

1954 – Döner Pistonlu Motor (Rotary-Wankel motoru) Felix Wankel tarafından geliştirildi.

1957 – İlk hız sabitleyicisi (cruise control) Imperial marka araçta kullanıldı.

1958 – İsveç’teki Volvo Fabrikasında mühendis olan Nils Bohlin üç noktalı emniyet kemeri olarak bilinen sistemin patentini aldı.

1961 – Türkiye %100 yerli ilk otomobilini üretti. Bkz. Devrim (otomobil)

1962 – İlk seri üretim turbo motorlu otomobil Chevrolet Corvair Monza tanıtıldı. Daha sonra bu modeli Oldsmobile F85 Jetfire takip etti.

1963 – Wankel motoru ilk kez NSU Spider marka araçta kullanıldı

1967 – İngiliz otomobil firması Jensen ilk ABS’yi otomobillerine uyguladı

1973 – Avrupa’da seri olarak turbo motorla üretilen ilk otomobil BMW 2002 oldu.

1978 – Modern ilk ABS sistemi BMW 7 serisi ve Mercedes S serisinde uygulandı

1984 – Turbo üreticisi Garrett intercooler adını verdiği bir turbo soğutucusu geliştirdi. Bu sayede türbine giren hava soğutularak turbonun performansı artırıldı

1986 – Çift turbo takılan ilk araç Porsche 959 oldu

1987 – Bosch ilk üretici olarak ABS sisteminin daha gelişmişi olan ASR sistemini piyasaya sürmüştür.

1993 – Fiat Croma Tdi, değişken geometrili turboyla donatılan ilk otomobil oldu. Sistem düşük motor devirlerinde turbonun verimini önemli oranda artırıyordu.

1995 – Bosch 1995 yılında ESP sistemini aktif sürüş emniyetini sağlamak üzere üretime almıştır. Özellikle virajlarda ve ani yol değişikliklerinde ESP sistemi, yıldırım hızı ile motor, şanzıman ve frene müdahale ederek aracın savrulmasını önler.ilk kez Mercedes S serisinde kullandı.

Kaynak : https://otopark.com/2015/10/09/otomobil-tarihi/

Otomobil endüstrisinde yaşanan en büyük sıçramalar, diğer sektörlerde olduğu gibi savaş yıllarında olmuştur. Savaşı takip eden süreç ise, kriz dönemleridir.

Elektrikle olduğu gibi, sıvı hidrojenle çalışan arabalar da prototip olsa da üretildi.

Günümüz otomobil endüstrisi alternatif enerji ile çalışan ve hibrit araçlarla birlikte otonom sürüşe sahip araçlara odaklanmış durumda. Kaldı ki, üstte bulunan kronolojiye bakıldığında ilk hibrit otomobil 1902 yılında Ferdinand Porsche tarafından üretilmiştir.

Otonom sürüşün başlangıcı olarak kabul edebileceğimiz İlk hız sabitleyicisi (cruise control) 1957 yılında otomobil endüstrisinde yerini aldı.

Türkiye ilk yerli otomobilini 1961 yılında “DEVRİM” ile gerçekleştirdi. Ne yazık ki üç adet üretilen otomobilin devamı gelmedi. Türkiye bunu yaptığında, dünya otomobil sektörü ile aramızda çok fazla bir mesafe yoktu. Zira, otomobil endüstrisi çok hızlı gelişmiyordu. Ancak, özellikle 1970 sonrası gelişmeler baş döndürücü düzeydeydi özellikle Japonya’nın otomobil sektöründe yaptığı atılımlar ve batının buna cevabı gelişmeleri çok hızlandırdı.

Günümüzde ise elektrikli otomobillere atıf yapılmakta. Ancak görüleceği gibi elektrikli ve hibrit otomobiller yeni bir teknoloji değil. 100 yıl önce üretilen elektrikli otomobiller üretildikleri devrin çok önündeydiler. Ve o zaman da menzil problemi vardı, günümüzde de var.

Otomobil’in tarihçesinden kısa özetler verdiğimiz yazıyı sonuca bağlamak istersek;

Yaklaşık iki asırdır var olan otomobil endüstrisine katkımız nedir?

Halihazırda otomobil endüstrisine yön veren marka ve ülkelerin sermaye, bilgi ve teknoloji birikimlerine bakıldığında rekabet şansımız nedir?

Otomobil üretmek gizemli bir olay değil. Ancak, neresinden bu sektöre gireceksiniz?

Sermaye birikiminiz buna müsait mi?

Teknolojiniz yeterli mi?

Ve en önemlisi, üretmeyi düşündüğünüz otomobilin diğerlerinden farkı ne olacak?

 

 

 

 

 


Bu haber 512 kez okunmuştur.


Paylaş:
Etiketler:

Yorumlar

Bu Makale için yorum bulunmamaktadır.

Yorum Yap

Yorumlar, yönetici tarafından onaylandıktan sonra yayınlanır. Burası her türlü görüşe açık bir platformdur, kişi/lerin hak ve özgürlüklerine yönelik hakaret içermeyen her türlü düşünceniz "düşünce özgürlüğü, ifade özgürlüğü" çerçevesinde tartışılabilir; fakat ifade özgürlüğünüz bir başkasının ifade özgürlüğünü "hakaret, küfür, aşağılayıcı" biçimlerle engellemeye dönüştüğünde ifade özgürlüğünüz malesef orada bitmektedir. Lütfen yorumlarınızı bu çerçeve içerisinde yazınız, aksi takdirde yorumlarınız onaylanmamaktadır.
* Zorunlu alanlar.


Para Birimi Alış Satış
Dolar (USD) 7.3105 7.2814
Euro (EUR) 8.5942 8.5599
Sterlin (GBP) 9.5511 9.4807